خانه » روانشناسی » روابط اجتماعی » بداخلاق های منزوی
دوره DBA مدیریت اجرایی کلاس زبان مشهد آزمون وکالت آزمون سردفتری

بداخلاق های منزوی

بداخلاق های منزوی
چرا بداخلاق ها منزوی خواهند شد ؟

خسته و ناراحت به طرف خانه راه افتاد. مدتی بود که از همه چیز و همه کس دلخور بود. رفتار اعضای خانواده و همکارانش دیگر مثل سابق نبود و همه به طریقی سعی می کردند از او فاصله بگیرند. حتی همسرش هم تمایل چندانی به درددل با او نشان نمی داد. هرچه تلاش می کرد بیشتر به آنها نزدیک شود، فاصله بیشتری را میان خود و خانواده اش احساس می کرد. دلیلی برای این دوری نمی دید و خود را محصور در دیوار تنهایی می دید که دوستان و نزدیکان به دور او کشیده بودند.

 

از وقتی متوجه تغییر رفتار اطرافیان شده بود، تلاش می کرد تا در خلوت و تنهایی دریچه ای برای شکستن حصار تنهایی بیابد ولی انگار هرچه بیشتر تلاش می کرد، بیشتر در این باتلاق فرو می رفت و راهی برای رهایی نمی یافت. بالاخره تصمیم گرفت آنچه را که از مدت ها پیش در دلش سنگینی می کرد با همسرش در میان بگذارد. حرفهای همسرش ضربه ای سنگین بر او بود. باور نمی کرد مسبب اصلی تمام این بی مهری ها خودش باشد. وقتی مسیر اداره تا خانه را طی می کرد، تمام فکرش مشغول حرف های همسرش بود که علت همه مشکلات را اخلاق تند و بد او می دانست…

 

 

بداخلاقی صفتی است که انسان را از نعمت ها، روابط فردی، خانوادگی و اجتماعی محروم می سازد و در صورتی که فرد تلاشی برای دور کردن این صفت ناپسند از خود نشان ندهد، کم کم دوستان و نزدیکان از او فاصله می گیرند و چه بسا ادامه این شیوه ناپسند رفتاری، برای او پیامدهای تلخ و ناگواری را به همراه داشته باشد که در برخی موارد آسیب های ناشی از آن گریبان نزدیکانش را هم خواهد گرفت.

 

  • انواع بداخلاقی

بداخلاقی و پیامدهای منفی ناشی از آن معمولاً در اشکال مختلفی نمود پیدا می کنند که بارزترین انواع آن در روابط فردی و اجتماعی قابل مشاهده است. این تقسیم بندی به معنای جدا بودن این دو از یکدیگر نیست زیرا بداخلاقی فردی و اجتماعی در اکثر اوقات با یکدیگر ارتباط دارند.

 

▪ بداخلاقی فردی

معمولاً این گونه افراد از اخلاق بد خود به عنوان سپری برای پنهان شدن در برابر خواسته های دیگران استفاده می کنند.

 

دکتر مرضیه مشتاقی، روانشناس و مشاور خانواده در این باره می گوید: «بداخلاقی زمانی اتفاق می افتد که فرد در ارتباط با دیگران به مهارت های اجتماعی و ارتباطی مجهز نباشد و از این طریق سعی در جبران نداشته هایش کند. به غیر از این گاهی نیز افراد از این رفتار ناپسند به عنوان ابزاری برای رسیدن به خواسته ها و اهدافشان سود می برند و یا حتی از آن به عنوان روشی برای تنبیه دیگران استفاده می کنند.»

همانطور که اشاره شد، بداخلاقی درست نقطه مقابل خوش اخلاقی است و در صورتی که ادامه پیدا کند، تبدیل به عادتی ناپسند خواهد شد که به مرور زمان فرد را منزوی و افسرده خواهد کرد زیرا زمانی فراخواهد رسید که فرد بداخلاق خود را تنها و دور از اجتماع می بیند.

 

دکتر مشتاقی در ادامه می گوید: «در یک ارتباط کلامی، زبان بدن و یا به عبارتی ارتباط غیرکلامی ۵۵ درصد، لحن صدا ۳۸ درصد و ۷ درصد باقی مانده نیز به نوع کلمات به کار رفته در ارتباط اختصاص می یابد. نگاهی گذرا به ارقام ارائه شده بیانگر این نکته است که در حدود ۹۳ درصد از کل ارتباط تحت تأثیر ارتباط غیرکلامی و لحن صدا قرار می گیرد.» بنابراین کمتر کسی تمایل به برقراری ارتباطی خواهد داشت که ۹۳ درصد از آن با بداخلاقی و اخم، به تلخی سپری خواهد شد.

 

▪ بداخلاقی اجتماعی

 

با این که کارشناسان بداخلاقی را بیشتر در حوزه های روانشناسی مورد بررسی قرار می دهند ولی با توجه به اثراتی که بر جامعه به جای می گذارد، این واژه در مفاهیم علوم اجتماعی نیز مصداق پیدا می کند.

دکتر کاظم قجاوند، جامعه شناس و آسیب شناس اجتماعی می گوید: بداخلاقی اجتماعی به نوعی از حالات و رفتارهای گروهی و جمعی اطلاق می شود که برخاسته از شرایط ذهنی و روانی افراد است و متأثر از کنش و واکنش متقابل افراد با همدیگر در جامعه می شود. عوامل مختلفی در به وجود آمدن بداخلاقی اجتماعی اثرگذارند.

 

 

  • پیامدهای منفی بداخلاقی در خانواده و اجتماع

 

اگر یکی از والدین بداخلاق باشد، با اخلاق ناپسند خود محیط امن خانه را به فضایی پرتنش و ناآرام تبدیل خواهد کرد.

دکتر مشتاقی در این باره می گوید: «کودکی که در چنین فضایی پرورش پیدا می کند، معمولاً توانایی برآوردن خواسته های پدر و مادر را در خود نمی بیند و در طولانی مدت به کودکی پرخاشگر تبدیل خواهد شد. البته اثرات منفی بداخلاقی فقط به این موارد ختم نمی شود. معمولاً افرادی که در چنین خانواده هایی پرورش می یابند، در بیرون از خانه به دنبال پر کردن خلأ های عاطفی خود می گردند و چه بسا در دام افرادی گرفتار می شوند که به جز منافع خود به چیز دیگری نمی اندیشند چراکه انسان موجودی اجتماعی است و زمانی که این ارتباط را در محیط خانواده به دست نیاورد، آن را در بیرون از خانه جست وجو خواهد کرد و این مسئله زنگ خطر برای والدینی است که با اخلاق نادرست و تند خود، فرزندانشان را به بیراهه می کشانند.

 

بداخلاقی منجر به افزایش فضای بی اعتمادی در خانواده و به دنبال آن در اجتماع خواهد شد. از طرف دیگر بداخلاقی سبب افزایش تنش و خشونت های جمعی و فردی و در نتیجه برهم زدن الگوهای صحیح رفتار و اخلاق در جامعه می شود.

 

دکتر قجاوند نیز در این باره می گوید: «بداخلاقی بخصوص در شکل اجتماعی آن، جوانان را در پیدا کردن الگوهای صحیح اخلاقی در بین نسل های گذشته دچار ابهام و آشفتگی می کند و ادامه این روند در آینده منجر به روبه رو شدن با اجتماعی می شود که نه تنها بداخلاقی در آن دیگر صفتی قبیح و ناپسند محسوب نمی شود، بلکه در برخی مواقع نیز ممکن است جایگزین رفتارها و ارزش های حاکم بر جامعه شود.

 

 

  • بداخلاقی از منظر اسلام

 

مبحث اخلاق در اسلام از چنان جایگاهی برخوردار است که احادیث و روایات بسیاری در این باره به نقل از پیامبر اکرم (ص) و ائمه معصوم (ع) به جای مانده است. حجت الاسلام والمسلمین سید مجید بنی هاشمی، مدرس دانشگاه و نویسنده در این باره می گوید: «وجود نزدیک به ۷۰۰ آیه در این باره، به تنهایی بیانگر میزان اهمیت اخلاق و جایگاه آن در اسلام و مباحث دینی است. احادیث بسیاری از ائمه اطهار درباره اخلاق باقی مانده که همگی نشان دهنده جایگاه و اهمیت این مبحث است.» حدیثی از پیامبر اکرم روایت شده است که درباره اهمیت اخلاق می فرمایند: «اولین نفری که به بهشت وارد می شود، کسی است که خوش اخلاق باشد.»

 

  • آموزش راهکارهای درمانی

یافته های محققان و پژوهشگران علوم روانشناسی نشان دهنده این نکته است که یادگیری و آموزش نقشی اساسی در اکتساب این صفت اخلاقی ناپسند دارد. طبق این تحقیقات، کودکانی که در معرض تماشای صحنه های خشونت آمیز از طریق رسانه ها قرار می گیرند، در آینده بیشتر با بروز ناهنجاری های رفتاری مانند بداخلاقی و پرخاشگری روبه رو می شوند. دکتر مشتاقی در این باره می گوید: «والدین نقش بسیار حساسی در این رابطه بر عهده دارند.

 

 

بسیاری از رفتارهایی که در آینده با شخصیت کودک عجین خواهد شد، بازتابی از رفتارهایی است که در دوران کودکی و از طریق همانندسازی رفتاری با والدین فراگرفته است.» کارشناسان مهم ترین عامل برای درمان بداخلاقی را، دستیابی شناختی نسبی از فرد بداخلاق نسبت به خود می دانند. دکتر مشتاقی در ادامه این مطلب می گوید: «تا زمانی که فرد بداخلاق نیازی برای تغییر در خلق و خوی خویش احساس نکند، از دست خانواده و نزدیکان او کاری ساخته نیست. البته افراد خانواده باید به او در رسیدن به این عقیده که باید در رفتارش تغییر ایجاد کند، کمک کنند. برخی از راهکارهایی که به فرد بدخلق و خانواده او برای حل این مشکل کمک خواهد کرد، به شرح زیر است:

 

▪ در قدم اول سعی کنید به جای جر و بحث به مهارت گفت و گو مجهز شوید و آن را بیاموزید.

 

▪ با رفتاری مناسب به فرد بداخلاق نشان دهید به نفع خود اوست که در رفتارش تغییر ایجاد کند.

▪ در برخورد با افراد بداخلاق حوصله بیشتری از خود نشان دهید و سعی کنید با روشی دوستانه، او را متوجه رفتار ناپسندش کنید.

 

▪ از قضاوت زودهنگام بپرهیزید و به دیگران فرصت گفت وگو درباره مسائل شان را بدهید.

▪ در لحظه های پرتنش، لبخند را فراموش نکنید، حتی اگر کاملاً ساختگی باشد.

 

▪ با فرد بداخلاق همدلی کنید، البته نه به آن معنا که رفتار ناپسندش را تأیید کنید.

▪ از به کار بردن کلمات و جمله های کنایه آمیز و تحقیرکننده پرهیز کنید.

 

▪ گفت وگو برای حل مسئله را در محیطی آرام و دور از تنش، با استفاده از بهترین کلمات انجام دهید.

و در آخر، فراموش نکنید که در این راه باید صبر و حوصله بسیاری از خود نشان بدهید و زود ناامید نشوید.

نظر شما

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدفیلدهای علامت گذاری شده *

*

طراحی سایت و سئو